Wil je je tuin bestraten, maar staat het bestemmingsplan dat niet toe? Dan heb je misschien een ontheffing nodig. Dit klinkt ingewikkeld, maar met de juiste voorbereiding is het vaak goed te regelen. In dit artikel leggen we uit wat een ontheffing precies is, wanneer je hem nodig hebt en hoe je hem aanvraagt.
We gaan ook in op de kosten en geven je praktische tips om de kans op goedkeuring te vergroten. Zo weet je precies waar je aan toe bent voordat je de schop in de grond steekt.
Wat is een ontheffing van het bestemmingsplan?
Een bestemmingsplan is een gemeentelijk plan dat aangeeft wat er op een bepaalde plek mag worden gebouwd en hoe de grond gebruikt mag worden. Zo kan jouw grond de bestemming 'tuin' hebben, terwijl jij er een oprit of terras wilt aanleggen. Bestrating is in veel gevallen niet toegestaan binnen die bestemming, omdat het de bodem afsluit en water niet kan wegzakken. Een ontheffing is een tijdelijke of permanente uitzondering op dat plan, waarmee je toch mag bestraten.
De gemeente beoordeelt elke aanvraag individueel. Je moet aannemelijk maken dat jouw plannen niet in strijd zijn met een goede ruimtelijke ordening. Denk bijvoorbeeld aan de impact op de omgeving, de waterhuishouding en het straatbeeld. Als de gemeente akkoord gaat, krijg je een omgevingsvergunning voor het afwijken van het bestemmingsplan.
Wanneer heb je een ontheffing nodig?
Niet elke bestrating is vergunningplichtig. Vaak mag je zonder vergunning een terras aanleggen, zolang het binnen het bouwvlak of de tuinbestemming past. Maar zodra je bijvoorbeeld een oprit wilt maken op een plek die niet is aangewezen voor parkeren, of een pad wilt aanleggen over grond met de bestemming 'groen', dan heb je waarschijnlijk een ontheffing nodig. Ook bij het vergroten van bestaande verharding kan dit spelen.
De eenvoudigste manier om te controleren of je een ontheffing nodig hebt, is door het bestemmingsplan van jouw gemeente te bekijken. Dit vind je vaak online via het Omgevingsloket. Zoek op jouw adres en kijk welke bestemming er op de grond rust. Staat er 'tuin' of 'erf', dan is de kans groot dat bestrating is toegestaan, maar soms met beperkingen. Staat er 'groen' of 'water', dan is bestrating meestal niet toegestaan en heb je een ontheffing nodig. Twijfel je? Neem dan contact op met de gemeente of een ervaren hovenier.
Hoe vraag je een ontheffing aan?
De aanvraag verloopt via het Omgevingsloket. Je dient een omgevingsvergunning in voor de activiteit 'afwijken van het bestemmingsplan'. Hierbij moet je een aantal documenten meesturen, zoals een situatietekening, een toelichting op je plannen en soms een watertoets of een onderzoek naar archeologie. De gemeente beoordeelt de aanvraag en vraagt advies aan bijvoorbeeld de waterbeheerder of de welstandscommissie.
Na indiening heeft de gemeente meestal acht weken de tijd om te beslissen, maar dit kan worden verlengd. Bij een uitgebreide procedure (bij grote afwijkingen) kan het zes maanden duren. Gedurende de procedure kan de gemeente extra informatie opvragen. Zorg dat je alle stukken goed op orde hebt om vertraging te voorkomen.
Kosten en doorlooptijd
De kosten voor een ontheffing bestaan uit twee delen: de leges voor de aanvraag en de eventuele kosten voor een adviseur (zoals een juridisch adviseur of een hovenier die de aanvraag opstelt). De leges zijn afhankelijk van de gemeente en de complexiteit van de aanvraag. Gemiddeld liggen de leges tussen de 200 en 500 euro, maar bij een uitgebreide procedure kan dit oplopen tot 1.500 euro of meer. Een adviseur kost vaak tussen de 500 en 1.500 euro, afhankelijk van de werkzaamheden.
De doorlooptijd is gemiddeld 8 tot 12 weken voor een eenvoudige aanvraag. Bij een uitgebreide procedure moet je rekening houden met 6 maanden of langer. Houd hier rekening mee in je planning, zeker als je de bestrating voor een bepaalde datum wilt laten aanleggen.
In het kort
- Check eerst het bestemmingsplan online via het Omgevingsloket voordat je een aanvraag indient.
- Plan een vooroverleg met de gemeente om je kansen te peilen.
- Zorg voor een duidelijke situatietekening en een goede toelichting op je plannen.
- Denk aan wateropvang: toon aan dat je regenwater op je eigen terrein laat infiltreren, bijvoorbeeld met waterdoorlatende verharding.
- Vraag een offerte aan bij een hovenier die ervaring heeft met vergunningaanvragen; zij kunnen vaak helpen bij de procedure.
- Houd rekening met leges en eventuele advieskosten; begroot minimaal 500 euro bovenop de bestratingskosten.
- Start je aanvraag op tijd, want de procedure kan langer duren dan verwacht.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen een ontheffing en een omgevingsvergunning?
Een ontheffing is een onderdeel van de omgevingsvergunning. Sinds de Omgevingswet wordt een ontheffing een 'buitenplanse omgevingsplanactiviteit' genoemd. Het is een vergunning die afwijkt van het bestemmingsplan.
Kan ik een ontheffing krijgen voor elke vorm van bestrating?
Nee, de gemeente toetst of jouw plannen passen binnen een goede ruimtelijke ordening. Bestrating die leidt tot wateroverlast of een slecht straatbeeld, wordt vaak afgewezen. Waterdoorlatende bestrating vergroot je kans.
Hoe lang duurt het voordat ik een beslissing heb?
Bij een reguliere procedure beslist de gemeente binnen 8 weken, met mogelijkheid tot verlenging. Bij een uitgebreide procedure kan het 6 maanden duren.
Wat kost een ontheffing?
De leges variëren per gemeente, maar liggen vaak tussen de 200 en 500 euro. Bij een uitgebreide aanvraag kunnen de kosten oplopen tot 1.500 euro of meer, exclusief eventuele kosten voor een adviseur.
Conclusie
Het aanvragen van een ontheffing voor bestrating is een proces dat tijd en zorgvuldigheid vraagt, maar het is zeker niet onmogelijk. Door het bestemmingsplan te checken, een goed plan in te dienen en rekening te houden met waterberging, vergroot je de kans op een positieve uitkomst. Wees realistisch over de kosten en doorlooptijd, en schakel indien nodig een professional in. Op die manier sta je straks niet voor verrassingen en kun je genieten van je nieuwe bestrating.
Bestrating laten leggen?
Vergelijk rustig en vraag vrijblijvend offertes aan via Bestratingskosten.
Bereken je bestratingskosten →Verder lezen over kosten en prijzen
Lees ook: Wanneer is een omgevingsvergunning nodig voor bestrating? · Hoe vraag ik een omgevingsvergunning aan voor bestrating? · Wat is het Bouwbesluit en hoe beïnvloedt het mijn bestrating? · Mag ik mijn voortuin bestraten zonder vergunning? · Vergunning voor het bestraten van een oprit: wat zijn de regels? · Wat zijn de lokale regels voor bestrating in mijn gemeente? — meer over regelgeving en vergunningen
Bestratingskosten is een onafhankelijke gids en verkoopt zelf niets. Prijzen zijn indicaties.
Alle rubrieken
- Regelgeving en vergunningen
- Zelf bestraten vs. uitbesteden
- Duurzaamheid en milieu
- Prijsopbouw en offertes
- Waterdoorlatende bestrating
- Betontegels en -stenen
Meer uit de kennisbank
- Onderhoudsvriendelijke bestrating voor gezinnen: kosten
- Antislip bestrating: dit werkt tegen natte terrassen
- Kleurvastheid tegels: bespaar slim, niet op kwaliteit
- Kunstraster voor oprit: prijs en draagkracht vergeleken
- Beton, keramiek of natuursteen: kleur & verkleuring
- Natuurstenen terras onderhouden: zo blijft het mooi
- Stapelmuur zonder fundering: kan dat?
- Zelf bestraten: huren of kopen? Kostenvergelijking
- Voegmiddel of zand? Kies de beste optie
- Vorstschade door bomen en planten: dit kun je doen
- Online bestrating kopen: waar moet je op letten?
- Bestrating tegen gevel: netjes & vochtvrij aansluiten