Subsidie en btw: een praktische gids

Je wilt je tuin laten bestraten, en misschien komt er een subsidie bij kijken. Dat klinkt mooi, maar het roept ook vragen op. Moet je die subsidie opgeven bij je btw-aangifte? En hoe werkt dat precies? In dit artikel leggen we het helder uit, zonder ingewikkeld gedoe.

Het antwoord is kort: ja, in veel gevallen moet je subsidie opgeven bij je btw-aangifte. Maar het hangt er wel vanaf of je ondernemer bent voor de btw of particulier. We leggen het stap voor stap uit, zodat jij precies weet waar je aan toe bent.

Wat is het verschil tussen particulier en ondernemer?

In de bestratingspraktijk draait het bij dit onderscheid vooral om de btw-positie. Een particulier is een consument die een bestratingsproject laat uitvoeren voor eigen gebruik, bijvoorbeeld bij een huis of tuin. Hij is geen btw-ondernemer en kan daarom geen btw terugvragen over de kosten van de bestrating. Een ondernemer is iemand die zelfstandig een bedrijf uitoefent en vaak btw in rekening brengt over zijn diensten. De ondernemer draagt die btw af aan de Belastingdienst. Laat hij bestrating aanleggen voor zijn bedrijf, dan kan hij de btw op de factuur in beginsel aftrekken als voorbelasting in zijn btw-aangifte. Niet iedereen die zich ondernemer noemt, is automatisch btw-ondernemer; ook dat is van invloed op de behandeling van subsidie.

Voor bestratingskosten maakt dit uit wanneer je een subsidie ontvangt. Gemeenten en provincies verstrekken bijvoorbeeld subsidie voor het vergroenen van tuinen of het vervangen van bestrating door een andere ondergrond. De aanvrager kan particulier zijn, maar ook ondernemer. Een particulier ontvangt zo'n subsidie meestal vrij van btw, omdat hij geen prestatie levert aan de subsidieverstrekker. Een ondernemer moet verder kijken. Als de subsidie samenhangt met een bestratingsklus en de ondernemer verricht daarvoor een tegenprestatie, dan kan de subsidie worden gezien als een vergoeding. Dat betekent dat het onderscheid tussen particulier en ondernemer bepaalt hoe je de subsidie fiscaal moet behandelen en of je later in de btw-aangifte te maken krijgt met deze subsidie.

Hoe zit het met de btw op de factuur?

Op de factuur van de bestratingsaannemer staat altijd een btw-bedrag, ongeacht of je particulier of ondernemer bent. De aannemer brengt Nederlandse btw in rekening over de totale prijs van de bestrating. Voor particulier is dat bedrag een kostenpost die niet verrekenbaar is. Hij kan de factuur niet gebruiken om btw terug te vragen van de Belastingdienst. Voor ondernemer ligt dit anders: als de bestrating voor de bedrijfsuitoefening is, is de btw op de factuur in beginsel aftrekbaar als voorbelasting. Dit kan bijvoorbeeld spelen bij de aanleg van een bestrate oprit of een bedrijfsplein. De factuur moet dan wel op naam van de onderneming staan en voldoen aan de regels voor facturering.

De btw op de factuur speelt daarnaast een rol bij subsidies. Een subsidie voor bestrating kan betrekking hebben op het hele factuurbedrag, inclusief de btw. In dat geval vormt de btw een onderdeel van de totale kosten die de subsidieverstrekker wil verminderen. De btw zelf is niet altijd aftrekbaar voor de ontvanger, zeker niet als hij particulier is. Als de subsidie wordt uitgekeerd aan een ondernemer voor een project dat deels voor de onderneming is, dan moet de ondernemer beoordelen of de btw op de factuur als voorbelasting aftrekbaar blijft. De subsidie mag niet zomaar worden verrekend met de btw op de factuur. De btw-aangifte kent alleen aftrek van btw op inkopen, niet een directe verrekening van subsidies met btw. Factuur en subsidie blijven dus twee aparte zaken, ook al hangen ze inhoudelijk samen.

Moet je subsidie opgeven bij de btw-aangifte?

Dat hangt af van de aard van de subsidie en van je btw-positie. In de btw-aangifte geef je alleen btw aan over de omzet waarover je btw verschuldigd bent. Een subsidie is niet automatisch omzet. Een subsidie voor een bestratingsproject is vaak een bijdrage in de kosten, bijvoorbeeld van de gemeente om je tuin te vergroenen of een oprit te vervangen door een waterdoorlatende ondergrond. Dan is er geen sprake van een prestatie aan de subsidieverstrekker en hoef je over die subsidie geen btw aan te geven. Dit geldt voor particulier en ondernemer op dezelfde manier. Wie geen prestatie levert, doet geen belaste levering en hoeft de subsidie niet als omzet in de btw-aangifte op te nemen.

Er is een uitzondering voor situaties waarin de subsidie direct samenhangt met een bestrating die je als ondernemer verricht. Als de subsidieverstrekker daar een tegenprestatie voor ontvangt, is de subsidie in feite een vergoeding voor die prestatie. Denk aan een ondernemer die in opdracht van een gemeente een terrein bestraat en daarvoor deels wordt betaald via een subsidie. In dat geval moet de ondernemer btw berekenen over het totale bedrag, dus ook over de subsidie, en dat bedrag opgeven in de btw-aangifte. Hetzelfde kan spelen bij een subsidie die een opdrachtgever betaalt aan een aannemer, terwijl jij als particulier alleen de opdrachtgever bent. Zolang je geen prestatie verricht, blijft de subsidie buiten de btw-aangifte. Voor ondernemers geldt daarom: beoordeel per subsidie of er een rechtstreeks verband is met een belaste prestatie.

Veelgestelde vragen

Conclusie

Kortom: of je subsidie moet opgeven bij je btw-aangifte hangt af van je status. Als particulier heb je hier geen omkijken naar. Ben je ondernemer, dan kan de subsidie onder de btw-heffing vallen. Het is belangrijk om dit goed te regelen met je hovenier en een boekhouder. Zo voorkom je verrassingen en geniet je zorgeloos van je nieuwe bestrating.

Lees ook: Subsidies voor groen bestraten: zo pak je het aan · Waterberging in je tuin: subsidie voor infiltratiekratten · Duurzame bestrating: welke subsidies zijn beschikbaar? · Checklist: subsidies voor je oprit vóór je begint · Fout: subsidieaanvraag ingediend zonder offerte · Fout: geen vergunning gevraagd, subsidie vervalt — meer over subsidies en financiering

Bestratingskosten is een onafhankelijke gids en verkoopt zelf niets. Prijzen zijn indicaties.